In een interview met Panorama blikt Kiki Musampa terug op Ajax-Juventus, de laatste Champions League-finale met Nederlandse deelname. Lees verder voor het gehele interview.

Oh, wat baal ik hiervan,” zegt Kiki Musampa (43) met een blik vol ongeloof. Zoals beloofd heeft hij shirts van Ajax en Juventus meegenomen voor de foto’s. Het zwart-witte shirt dat hij uit zijn tas pakt is ook duidelijk dat van de Oude Dame en het Champions League-logo prijkt op de mouw.

Het is prachtig, alleen speelde Juventus de finale in 1996 niet in het klassieke zwart-wit, maar in het blauw. “Je hebt helemaal gelijk, wat erg! Dit is het shirt uit de halve finale van een jaar later.”

Zo gek is de vergissing niet, want het is alweer 25 jaar geleden dat er voor het laatst een Nederlandse ploeg in de finale van het miljardenbal stond. En hoewel Musampa nooit figureerde op een groter podium, is het vanwege de uitkomst ook zijn grootste teleurstelling. “Ik heb de wedstrijd nooit meer teruggekeken.”

Musampa – de dreads hebben allang plaatsgemaakt voor een korte coupe – heeft zijn 8-jarige zoon vanmiddag meegenomen naar de Johan Cruijff Arena. De jonge Musampa heeft de grootste wedstrijd van zijn vader dus nog nooit gezien… “Nee, ik heb nooit het idee gehad om samen eens te kijken.”

Basisdebuut in Madrid

Toch kan hij de instructies van Louis van Gaal nog zo voor de geest halen. “We waren tot in de puntjes voorbereid, maar we begonnen moeizaam. Meerdere spelers hadden last van de spanning.” Ook Musampa is overvallen door het moment. Zijn eerste herinnering: de schitterende Champions League-hymne, afgespeeld vlak voor de aftrap. “Dat lied heeft écht body. Het is de grootste wedstrijd die er is in het clubvoetbal, ik kreeg ook berichten van familie uit Congo dat ze naar onze wedstrijden keken. Dus ja, dat besef dat heel de wereld meekijkt was er wel.” Een seizoen eerder, toen Ajax de Champions League won tegen AC Milan, trainde Musampa al wel mee, maar hij zat niet bij de selectie voor de finale. Een paar maanden later staat hij voor het eerst in de basis. Het decor kan niet mooier: het Estadio Santiago Bernabéu van Real Madrid. Het is het beroemde duel waarin Ajax haast de perfecte wedstrijd op de mat legt en waar Musampa en zijn ploeggenoten na de 2-0 zege worden getrakteerd op een ovatie van het Spaanse publiek.

Ajax overleeft de poule met verder nog het Hongaarse Ferencváros en het Zwitserse Grasshoppers glansrijk. Ook de kwartfinale tegen Borussia Dortmund is geen probleem (2-0 en 1-0). De halve finale eigenlijk ook niet, al verliest Ajax de eerste wedstrijd van Panathinaikos. In eigen stadion wordt het 0-1. Maar in de return in Griekenland zet Ajax, inmiddels wereldkampioen, orde op zaken: 0-3.

In Rome is Juventus het laatste obstakel voor het prolongeren van de Champions League. Musampa heeft absoluut zijn aandeel in het traject, zo is hij matchwinner in de thuiswedstrijd tegen Dortmund, maar onbetwist basisspeler is hij niet. In een tijd dat er maar vijf spelers op de bank mogen zitten, is hij al blij met een plaats in de selectie tussen namen als Jari Litmanen, de gebroeders De Boer, Edwin van der Sar en Danny Blind. “Het was zo’n ervaren groep, het was al een kunst erbij te zitten.” Daar blijft het niet bij, de 18-jarige Musampa krijgt een basisplaats. “Marc Overmars kon niet spelen en Patrick Kluivert was niet fit genoeg voor een hele wedstrijd. Toen koos Van Gaal voor mij.”

Kluivert erin, Musampa eruit

Fabrizio Ravanelli zet Juventus binnen het kwartier op 1-0. Musampa: “Een foutje van Frank de Boer. Ik dacht nog: het wordt toch niet zo’n wedstrijd? In de aanloop was ons centrale duo foutloos, nu werd een foutje gelijk afgestraft. De moed zakte wel even in mijn schoenen.” Maar vlak voor rust herstelt Litmanen het evenwicht: 1-1. “Dat was zó’n opluchting, dat bracht weer leven in de groep. Halverwege voert Van Gaal één wissel door. Kluivert erin, Musampa eruit. Die laatste smijt geen bidons door de kleedkamer. “Ik kende mijn plek, ik kon ermee leven. Het was logisch dat Kluivert erin kwam, ik vond het al mooi dat ik mocht beginnen.

Dat was een overwinning op zich, de trainer had ook andere keuzes.  Ik speelde niet briljant, ook niet slecht. Ik deed wat ik moest doen, maar dat beetje extra kon ik niet brengen.”

Vanaf de bank ziet Musampa dat er niet meer wordt gescoord en dat strafschoppen voor de beslissing moeten zorgen. En volgens oud- Hollands gebruik loopt dat verkeerd af. Edgar Davids en Sonny Silooy missen. Had Musampa er eentje willen nemen, als hij niet was gewisseld? “Dat heb ik me ook weleens afgevraagd, maar nee. Ik denk niet dat ik mijn hand had opgestoken, daar was ik nog niet aan toe.”

Nog voor Musampa volledig tot bloei is gekomen, vertrekt hij bij Ajax. Na die verloren finale blijft hij nog één seizoen, waarin Juventus in de halve finale wederom de sta-in-de-weg is in de Champions League. “Van Gaal ging weg, Morten Olsen werd de nieuwe trainer. Die nam veel spelers mee, ik voelde in de voorbereiding dat hij weinig vertrouwen in mij had. Daarom koos ik toen voor Bordeaux.” Ondanks het feit dat hij slechts een wedstrijdje of vijftig speelde voor Ajax, is zijn naam diep verankerd in de geschiedenisboeken.

Het was namelijk Kiki Musampa die het allereerste Ajax-doelpunt maakte in de Arena. “Dat schiet altijd door mijn hoofd als ik naar het stadion ga. Het is de ontmaagding van de Arena en dat kan er maar eentje doen. Ik hoor vaak dat het een quizvraag is. Het zal altijd aan me blijven kleven, zolang het stadion en ik bestaan. Zo ben ik voor altijd aan Ajax verbonden en daar ben ik blij mee, want ik heb alles aan Ajax te danken. Dit is mijn basis.”

‘Had ik een schotje?’

Via Frankrijk begint Musampa aan een reis die voert langs onder meer Atlético Madrid, Málaga en Manchester City. Het is een imposante loopbaan, waar hij terecht trots op is, maar een grotere wedstrijd dan in 1996 zou hij nooit meer spelen. Sowieso is de Champions League-finale maar voor weinig voetballers weggelegd, al heeft Musampa een haatliefdeverhouding met de wedstrijd. “De teleurstelling was enorm, ik ben er zeker vijf dagen kapot van geweest. Ik had nergens trek in.

Het had zó mooi kunnen zijn. In de jeugd met Ajax wonnen we altijd, ik was helemaal niet gewend aan verliezen. Het was een klap, aan de andere kant was het ook een goede les, dat verliezen er ook bij hoort.”

Met de jaren verstreek de pijn van de nederlaag, al werden alle wonden weer opengereten toen de Italiaanse wetenschapper Giuseppe D’Onofrio in 2013 op verzoek van Andere Tijden Sport de bloedwaarden van de Juve-spelers analyseerde. De dopingexpert kende geen enkele twijfel: Juventus stond gedrogeerd aan de aftrap.

Epo. Die geruchten gingen al veel langer, maar nu was er volgens de Italiaan ook bewijs. “Ik vind dat de UEFA heeft gefaald,” zegt Musampa nu. “Ze hebben het altijd over schoon spel, als blijkt dat Juventus vals heeft gespeeld, moet je optreden. De zege afpakken.” Verrast was de linkspoot trouwens niet. “Ze hadden zulke grote ogen, die puilden bijna uit hun kassen.

Ze waren opgefokt, ongezond agressief. Op dat moment denk je niet aan doping, maar als je die verhalen later hoort, vallen de puzzelstukjes in elkaar.”

Als Musampa’s schot vanaf de zestienmeterlijn iets meer kracht of precisie had gehad, hadden we het nu waarschijnlijk helemaal niet gehad over gedrogeerde Italianen. Maar zijn poging met buitenkant links werd gepakt door Angelo Peruzzi. “Had ik een schotje?” De actie is versnipperd geraakt in zijn brein. “Goh, dat wist ik echt niet.” Musampa laat de informatie even op zich inwerken en terwijl junior nog eens de trappen van de tribune oprent zegt hij: “Ik ben nu jeugdtrainer bij Volendam, daar beginnen ze ook weleens over die Champions League-finale. Ik heb het achter me gelaten, maar blijkbaar leeft het toch nog bij de mensen. Het is ook niet niks dat ik daar heb gestaan. Nu we het erover hebben en jij zegt dat ik een schotje had, breng je me op een idee. Ik ga de wedstrijd toch eens terugkijken. Met mijn zoontje.”

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: